NATO’da haberleşmenin beyni Türk yazılımına emanet edildi
Çok işlevli bir merkez olan ve çağdaş orduların ‘merkezi hudut sistemi’ olarak tanımlanan taktik veri linklerin ağ dizaynlarının, çoklu link planlamalarının ve link faaliyetlerinin yönetildiği Taktik Veri Link İdare Merkezi’nde hava, kara ve denizdeki tüm dost ögelerin birbirleriyle tıpkı lisanı konuşması ve birebir resmi görmesi sağlanıyor.
Ağ planlama yazılımı ise bu merkezde kritik bir vazife üstleniyor.
İhbar ve komuta denetim merkezleri, havadan erken ihbar uçakları, savaş uçakları, gemiler, radar sistemleri ve kara ögeleri, füze sistemleri birbirleriyle daima data pozisyon, amaç bilgisi, radar izi üzere bilgileri paylaşıyor.
‘HABERLEŞMENİN BEYNİ’
Bu ünitelerin her biri Link 11, Link 16, Link-22, VMF, JREAP üzere protokollerle ‘farklı diller’ konuşabiliyor ve bunun için sonlu bir haberleşme alt yapısı kullanılabiliyor.
Ağ planlama yazılımı bu karmaşık haberleşmede kimin, hangi link üzerinden, hangi tasarım ve kriptoyla, hangi frekanstan, ne vakit ve nasıl konuşacağını evvelden planlayan beyin misyonu görüyor.
NATO İLE HAVELSAN ORTASINDA KRİTİK SÖZLEŞME
NATO, acil muhtaçlık kapsamında gördüğü Taktik Veri Link İdare Merkezi ağ planlama yazılımı için bir müddettir yürüttüğü arayışların sonunda HAVELSAN ile çalışma kararı aldı.
NATO Yetenek Kazanım Programı’na uyumlu olacak biçimde Avrupa Müttefik Kuvvetleri Yüksek Karargahı tarafından NATO’da misyon alan müşterek arayüz denetim subaylarının çoklu link planlama misyonlarının bir uygulama takviyesiyle otomatikleştirilmesi için tedariki öngörülen taktik veri link ağ planlama yazılımı, kriz devri acil gereksinimi olarak planlandı ve NATO İletişim ve Bilgi Ajansı tarafından muhtaçlığın karşılanması gayesiyle bilgi istek dokümanı yayınlandı.
İstekli firmaların davet edildiği canlı gösterimde HAVELSAN’ın yazılımı NATO temsilcilerinden en yeterli teknik puanı aldı.
İcra edilen faaliyetler sonrasında yazılımın HAVELSAN’dan tek kaynak olarak tedarik edilmesine karar verildi.
Karar, NATO Yatırım Komitesi’nde onaylandıktan sonra yazılımının sağlanmasına yönelik mukavele 18 Aralık 2025 tarihinde HAVELSAN ve NATO İletişim ve Bilgi Ajansı tarafından imzalandı.
MODERN ORDULARIN GÖRÜNMEYEN BAĞLARI
Taktik Veri Link İdare Merkezi ağ planlama yazılımı sayesinde farklı askeri araçlar farklı üretim yıllarına yahut teknolojilere sahip olsalar bile birebir lisanı konuşup birbirlerini görebiliyor ve ortalarında taktik bilgi paylaşabiliyorlar.
Bu yazılım sayesinde tüm bu farklı sistemler tek bir ağda toplanıyor ve orkestrasyonları mümkün hale geliyor.
Muharebe alanında bilgi alışverişi için kısıtlı radyo frekanslarının çok verimli ve aktif kullanılması gerekiyor.
Çok sayıda öge ortasındaki bu bilgi trafiğinin kilitlenmemesi ağ planlama yazılımı sayesinde sağlanıyor.
Ağ planlama yazılımı rastgele bir ögenin ‘kör noktada’ ya da ağın dışında kalmaması için gerekli planlamaların ve önlemlerin alınmasına imkan veriyor.
Muharebe sırasında ögelerden kimilerinin ağdan ayrılması durumunda ağın kesintisiz devam edebilmesi için alternatifler de tekrar bu planlama yazılımı ile faaliyet öncesinde tanımlanıyor.
Bu yetenekler sayesinde tüm ögelerin nerede olduğu bilindiği için kazara dost ögelerin vurulmasının önüne geçiliyor.
Unsurlar ortasındaki bilgi paylaşımı çok süratli gerçekleştirilebildiği için örneğin bir radardan alınan amaç bilgisi saniyeler içinde o amacı vuracak olan füzeye aktarılabiliyor.
Tüm bu bilgiler şifrelenmiş ve karıştırmaya sağlam formda iletildiği için de yüksek bir güvenlik sağlanıyor.
