Kara delikler yıldız oluşumunu engeller mi: James Webb’in bir cevabı var
James Webb Uzay Teleskobu (JWST) ile yapılan yeni bir araştırma, üstün kütleli kara deliklerin galaksilerdeki yıldız oluşumunu engellediğini gösterdi. Bu keşif, galaksilerin evrimi hakkında değerli bilgiler sunuyor.
ÖRÜMCEK AĞI PROTOKÜMESİ İNCELENDİ
Araştırmacılar, JWST’nin Yakın Kızılötesi Kamerası (NIRCam)’ı kullanarak Örümcek Ağı protokümesindeki 19 galaksiyi tahlil etti.
Bu galaksilerin merkezlerinde üstün kütleli kara delikler bulunanların, kara delikleri olmayanlara nazaran daha yavaş yıldız ürettiği tespit edildi.
YILDIZ OLUŞUMU NASIL ENGELLENİYOR
Yıldızlar, büyük soğuk hidrojen gazı bulutlarının çökmesiyle oluşur. Lakin, üstün kütleli kara delikler bu gazı yutarak yıldız oluşumunu engelleyebiliyor.
Ayrıca, kara deliklerden fırlayan jetler de gazı galaksilerden uzaklaştırarak yıldız oluşumunu baskılayabiliyor.
Örümcek Ağı protokümesi, Büyük Patlama’dan 3 milyar yıldan daha kısa bir mühlet sonra oluşmuş bir galaksi kümesi. Bu küme, kara deliklerin ve galaksilerin erken evrimini incelemek için ülkü bir ortam sunuyor.
JWST’nin hidrojen iyonizasyonu ölçümleri ve Chandra X-ışını Gözlemevi’nin dataları birleştirilerek yapılan tahliller, en büyük kara deliklere sahip galaksilerin en düşük yıldız oluşum oranlarına sahip olduğunu gösterdi.
Bu keşif, galaksilerin evrimi hakkında değerli bilgiler sunuyor. Muhteşem kütleli kara deliklerin, galaksilerin büyümesini ve yıldız oluşumunu düzenlemede değerli bir rol oynadığı düşünülüyor.
